Kamu İdaresi Türü Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı 2020
Dairesi 6
Karar No 861
İlam No 47
Tutanak Tarihi 22.3.2022
Kararın Konusu Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar



Kalkınma Ajansı Payı İçin Gecikme Faizi Ödenmesi

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;

Denetçi tarafından, … Belediyesince … … Kalkınma Ajansına aktarılması gereken kanuni payın zamanında ödenmemesi sebebiyle İller Bankası tarafından mevzuata aykırı olarak kesilen gecikme faizinin Belediye bütçesinden karşılanması sonucu kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de;

5449 sayılı Kalkınma Ajanslarının Hizmetlerine İlişkin Kanun’un 19’uncu maddesinin (d) bendinde, “Bir önceki yıl gerçekleşen bütçe gelirleri üzerinden, bölgedeki il özel idareleri için; borçlanma, tahsisi mahiyetteki gelirler ile genel, katma ve özel bütçeli kuruluşlardan alınan yardım kalemleri hariç tutulmak üzere yüzde bir, belediyeler için; borçlanma ve tahsisi mahiyetteki gelir kalemleri hariç tutulmak üzere yüzde bir oranında, cari yıl bütçesinden aktarılacak pay.” denilmiş ve son fıkrasında da, “Birinci fıkranın (d) ve (e) bentlerinde belirtilen paylar, ilgili idare ve kuruluşlar tarafından haziran ayının sonuna kadar ajans hesabına aktarılır. (d) bendinde belirtilen paylar, süresi içerisinde aktarılmadığı takdirde, bu idarelere genel bütçe vergi gelirleri tahsilat toplamı üzerinden ayrılan paydan ilgisine göre Maliye Bakanlığı ve/veya İller Bankasınca kesilerek ilgili ajans hesabına aktarılır. Diğer alacakların tahsilinde, genel hükümlere göre işlem yapılır.” hükmü yer almaktadır.

Anılan hüküm uyarınca belediyelerin kalkınma ajansı payını haziran ayının sonuna kadar göndermesi gerektiği, göndermediği takdirde bu idarelere genel bütçe vergi gelirleri tahsilat toplamı üzerinden ayrılan paydan ilgisine göre Maliye Bakanlığı ve/veya İller Bankasınca kesilerek ilgili ajans hesabına aktarılması gerekmektedir. Maddede pay ödemesinin nasıl yapılacağı belirtilmiş olup, ödeme yapılmaması halinde gecikme zammı ya da faiz alınacağına dair bir düzenleme yapılmamakla birlikte, mer’i mevzuatımızda belediyelerin geciken pay ödemeleri için faiz uygulanmaması gerektiğine yönelik bir istisnai düzenleme de bulunmamaktadır.

15.07.2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 186’ncı maddesinin 3’üncü fıkrasında, ajansların tüzel kişiliği haiz ve Kararnamenin ilgili bölümünde düzenlenmemiş bütün işlemlerinde özel hukuk hükümlerine tabi olduğu ifade edilmiştir. Bu sebeple, özel hukuk alanına giren söz konusu borç-alacak ilişkisinden dolayı Borçlar Kanunu gereği faiz talep edilmesi ve ajansların pay alacaklarından kaynaklanan faiz için de 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine ilişkin Kanun hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Zira, kalkınma ajansları 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında sayılan tüzel kişilerden değildir ve söz konusu alacakların tahsilinde 6183 sayılı Kanun’un uygulanacağına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.

Açıklanan gerekçelerle, … Belediyesi tarafından … … Kalkınma Ajansına aktarılması gereken kanuni payın zamanında ödenmemesi sebebiyle İller Bankası tarafından kesilen gecikme faizinin Belediye bütçesinden karşılanmasında mevzuata aykırılığın bulunmadığı görülmüştür.

Bu itibarla, mevzuatına uygun olduğu anlaşılan … TL ödeme ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.